Witaj! Rejestracja

Związek przyczynowy


V. Związek przyczynowy. Odpowiedzialność za czyn własny noszący zna-miona winy obciąża sprawcę, gdy między czynem tym a szkodą zostanie ustalo¬ny związek przyczynowy.
Kwestia wymaga nieco obszerniejszego wyjaśnienia.
Zjawisko związku między zdarzeniami prawnymi, kwalifikowane jako zwią-zek przyczynowy, może być rozumiane rozmaicie. Z łatwością można by powie¬dzieć, że między jakimś zdarzeniem a szkodą — a więc innym zdarzeniem — zachodzi związek przyczynowy, jeżeli bez zdarzenia początkowego wynik ostate¬czny w postaci szkody nie byłby nastąpił. Sprawa komplikuje się jednak: a) wobec współzależności zjawisk ze sobą współuczestniczących, b) wobec potrzeby wprowadzenia granic dla zbyt szerokiego włączenia tego wszystkiego, co współuczestniczy, do interesującego prawnika łańcucha przyczyn i skutków w kręgu zdarzeń powodujących odpowiedzialność odszkodowawczą.
W wielu przypadkach żadne komplikacje nie wystąpią. Jeżeli więc osoba A rozbije lustro należące do osoby B, uderzając w nie jakimś przedmiotem, związek przyczynowy między czynem A a szkodą B nie budzi wątpliwości i nie wymaga szczegółowych analiz.
Komplikacje pojawiają się wtedy, gdy w stanie faktycznym podlegającym badaniu ujawni, się więcej następstw zdarzenia początkowego. Także gdy skutek końcowy zostanie wywołany przez dołączenie się jakichś nowych okoliczności do zdarzenia początkowego.
217

Klasyczny przykład (1) podany przez R. Longchamps de Berier (Zobowiązania § 33, IV) ilustruje to zagadnienie: ktoś nieostrożnie odrzuca płonącą zapałkę, od której zajmuje się słonia leżąca obok, od płomienia słomy zapala się dom, wskutek silnego wiatru płonie w następstwie cała wieś, ktoś w czasie pożaru traci życie. Oczywiście schemat przykładu stanowi duże uproszczenie stanu faktycznego, który zwykle będzie w danych okolicznościach o wiele bardziej skomplikowany. W podanym jcdnnk nnwcl w lakiin uproszczeniu stanic faktycznym już samo ujęcie związku przyczynowego może być różnie interpretowane. Możliwa jest bowiem koncepcja, według której wszystkie kolejne skutki zdarzenia początkowego będą uwzględnione dla ustalenia odpowiedzialno¬ści, albowiem każde z nich wywołało kolejne następstwa. Możliwa jest jednak także koncepcja, według której w jakimś miejscu łańcuch przyczyn i skutków zostanie ograniczony do pewnych zdarzeń z wyłączeniem innych.
Przykład (2). Osoba X zostaje potrącona przez samochód stanowiący własność osoby Y i do¬znaje złamania ręki oraz zniszczenia jakiegoś mienia (aparat fotograficzny, ubranie itp.), zostaje przewieziona do szpitala i poddana opiece lekarskiej. Lekarz Z wadliwie dokonuje zabiegu chirur¬gicznego, co wywołuje z kolei konieczność dłuższego pobytu w szpitalu i ostatecznie amputację ręki; wskutek amputacji ręki X traci w poważnym procencie zdolność do pracy zarobkowej. W przy¬kładzie tym zarówno kwestia odpowiedzialności osoby Y i Z, jak i kwestia rozmiaru szkody, za którą każda z tych osób może odpowiadać wobec poszkodowanego (damnum emergens i lucrum cessans), zależy od tego, jak rozumieć będziemy związek przyczynowy między faktem początkowym, z któ¬rym ustawa wiąże odpowiedzialność (czyn sprawcy), a efektem końcowym w postaci szkody.
Różnice wynikające z zastosowań różnych punktów widzenia w tej materii uwypukla doktryna, zob. m.in. Z. Wyrobek w glosie na tle stanu faktycznego objętego orz. SN z 17 V{ 1969 r., OSPiKA 1971, poz. 175.
Oczywiście problem związku przyczynowego nie stanowi wyłącznego przed¬miotu badań nauki i praktyki prawa cywilnego, a nawet szerzej — prawa w ogóle, lecz o wicie tę dziedzinę przekracza.
W dziedzinie prawa karnego i cywilnego znalazły szerszy oddźwięk zwłasz¬cza dwie teorie:
a) równowartości przyczyn, inaczej conditio sine ąua non,
b) adekwatnej przyczynowości.
Nie są to bynajmniej teorie jedyne, a poza tym każda z nich, a przede wszystkim teoria adekwatnej przyczynowości, ma wiele odgałęzień.
Co do literatury — zob. zwłaszcza pracę zbiorową pod red. W. Woltera: Związek przyczynowy w prawic karnym, Kraków 1953; nadto tegoż autora: Metodologiczne zagadnienia związku przy-czynowego, Poznań 1975; S. Dalka: Problem związku przyczynowego w prawie cywilnym, „Zesz. Nauk. Uniw. Gdańskiego" 1976, nr 3; T. Dybowski: Adekwatny czy konieczny związek przyczy

To TYLKO CZESC MATERIALU, CAŁOŚĆ DOSTĘPNA DO ŚCIĄGNIĘCIA PO ZALOGOWANIU LUB REJESTRACJI


.doc   Związek przyczynowy 217-226.doc (Rozmiar: 101.5 KB / Pobrań: 71)
▬▬▬▬▬▬▬▬ஜ۩۞۩ஜ▬▬▬▬▬▬▬▬▬
     Forumeria.pl - Najlepsze forum w Polsce
▬▬▬▬▬▬▬▬ஜ۩۞۩ஜ▬▬▬▬▬▬▬▬▬
Odpowiedz

[-]
Szybka odpowiedź

Disable AutoMedia embedding for this link.   MP3 Playlist

Weryfikacja przeciw botom
Zaznacz pole wyboru znajdujące się poniżej. Ten proces pozwala chronić forum przed botami spamującymi.

Użytkownicy przeglądający ten wątek:

1 gości