Witaj! Rejestracja

Antyk-charakterystyka epoki,twórcy


Antyk jest pierwszą epoką w dziejach kultury i zarazem epoką najdłuższą. Pierwotnie twórczość literacka miała charakter ustny i była związana ze śpiewem i wierzeniami. W jaskiniach Europy odkryto malowidła pochodzące sprzed ponad 20 tys. lat. Przedstawiają one sceny polować. Można podejrzewać, że oprócz sztuk plastycznych istniała również ustna twórczość literacka, która nie miała jednak możliwości zachować się do naszych czasów. Pismo, czyli sposób utrwalania mowy, zostało wynalezione na Bliskim Wschodzie ok. 3,5 tysiąca lat p.n.e. Tam też rozwijała się literatura pisana, której przykładem jest epos o Gilgameszu. Pismo greckie powstało na bazie pisma fenickiego ok. VIII w. p.n.e. Z tego czasu pochodzą dwa arcydzieła literatury nie tylko greckiej, ale również światowej, czyli Iliada oraz Odyseja. Powstanie tak długich i skomplikowanych utworów świadczy, że istniała wcześniej w Grecji bogata literatura ustna. Dzieje literatury greckiej można podzielić na okresy panowania epiki (VIII w. p.n.e., Homer), liryki (VII-VI w. p.n.e., Safona, Tyrtajos), dramatu (V w. p.n.e., Sofokles, Eurypides). Literatura rzymska zaczęła się bujnie rozwijać od II w. p.n.e. Schyłek starożytności wiąże się z upadkiem zachodniej części cesarstwa rzymskiego pod koniec V w. n.e. W czasach antyku uformowały się kanony literatury, sztuki i kultury europejskiej, do których odwoływały się wszystkie kolejne epoki.
Powstanie
Poszczególne księgi Starego Testamentu powstawały na Bliskim Wschodzie stopniowo od XIII do I w. p.n.e., zaś Nowy Testament został napisany w drugiej połowie I w. n.e. Najpóźniej powstała Apokalipsa św. Jana. Większość ksiąg Starego Testamentu zapisano w języku hebrajskim (oprócz ksiąg Mądrości i obu ksiąg Machabejskich napisanych greką). Grecki był również językiem Nowego Testamentu (tylko Ewangelia św. Mateusza powstała prawdopodobnie po aramejsku). Prawie żadna księga Starego Testamentu nie została napisana przez jednego autora.
Nazwa i podział
Słowo "testament" pochodzi od łacińskiego wyrazu testamentum, oznaczającego przymierze. Wyraz "biblia" pochodzi od greckiej nazwy papirusu - biblios. Słowo to oznaczało również zwój papirusu - ówczesną książkę.
Biblia dzieli się na Stary i Nowy Testament. Judaizm uznaje tylko Stary Testament, chrześcijaństwo również Nowy Testament. Stary Testament składa się z 46 ksiąg, wśród których można wyróżnić kilka typów:
• księgi historyczne (np. Rodzaju, Wyjścia, Kapłańska, Liczb),
• księgi dydaktyczne (np. Hioba, Psalmów, Przypowieści, Eklezjasta),
• księgi prorockie (np. Izajasza, Jeremiasza, Jonasza).
W skład Nowego Testamentu wchodzi 27 ksiąg, a wśród nich:
• 4 ewangelie (opisują życie, nauczanie, śmierć i zmartwychwstanie Jezusa),
• Dzieje Apostolskie (opisują działalność apostołów po zmartwychwstaniu i wniebowstąpieniu Jezusa),
• listy (zawierają wskazówki dla nowopowstających wspólnot chrześcijańskich),
• Apokalipsa św. Jana.
Najstarszym przekładem Biblii jest tłumaczenie Starego Testamentu na język grecki znane pod nazwą Septuaginta. Według legendy zostało ono dokonane w Aleksandrii przez 72 tłumaczy na życzenie króla egipskiego Ptolemeusza II. Najprawdopodobniej przekład powstawał jednak stopniowo w latach 250-100 p.n.e. dla Żydów zamieszkujących Aleksandrię, którzy nie znali już języka hebrajskiego. Najważniejszym tłumaczeniem Biblii była jednak tzw. Wulgata, czyli przekład na łacinę dokonany przez św. Hieronima w IV w. n.e. Nazwa pochodzi od łacińskiego słowa vulgaris- zwykły codzienne. Św. Hieronim użył języka potocznego, nie zaś wyszukanego języka literackiego. Przekład ten stał się obowiązującą wersją Biblii w kościele katolickim i podstawą przekładów na języki narodowe aż do XX wieku. Pierwsze polskie tłumaczenie Pisma Świętego powstało w XV wieku. Znane jest pod nazwą Biblii królowej Zofii. Najbardziej znanym polskim przekładem jest jednak Biblia Jakuba Wujka z końca XVI w., która stała się na kilkaset lat tłumaczeniem używanym w polskim kościele katolickim. Dopiero w latach sześćdziesiątych XX w. powstało nowe tłumaczenie oparte na tekstach w językach oryginalnych, nie zaś na Wulgacie. Przekład ten jest znany pod nazwą Biblii Tysiąclecia.
Psalm
Pierwotnie był to utwór wykonywany przy akompaniamencie liry. Greckie słowo psalmos oznaczało śpiew i grę na instrumencie o nazwie psalterion. Później słowem "psalm" zaczęto oznaczać zbiór hymnów pochwalnych. Obecnie tym mianem określa się utwór poetycki o charakterze modlitewno-hymnicznym. Księga Psalmów Starego Testamentu zawiera 150 utworów. Dawniej autorstwo wszystkich utworów przypisywano królowi Dawidowi. Obecnie przyjmuje się, że psalmy powstawały stopniowo od XI w. p.n.e., zaś ich ostateczna wersja uformowała się między IV a II w. p.n.e. Dawid był prawdopodobnie autorem 73 z nich. Psalmy mają zróżnicowany charakter. Są wśród nich utwory dziękczynne, pochwalne, błagalne, patriotyczne, mądrościowe. Psałterz to nazwa zbioru psalmów. Najstarszymi polskimi przekładami psalmów są tłumaczenia znane pod nazwami "Psałterz floriański" (z przełomu XIV i XV wieku), oraz "Psałterz puławski" (XV w.). Psalmy tłumaczyli również najwybitniejsi polscy poeci różnych epok: Mikołaj Rej i Jan Kochanowski (renesansu), Mikołaj Sęp Szarzyński (barok), Franciszek Karpiński (oświecenie), a w XX wieku: Leopold Staff, Roman Brandstaetter i Czesław Miłosz.
Przypowieść
Przypowieść, inaczej parabola, to gatunek literatury moralistycznej. Charakteryzuje się schematyczną fabułą. Bohaterowie i zdarzenia służą ukazaniu uniwersalnych prawd moralnych. Opisywanych zdarzeń nie należy traktować dosłownie. Właściwy sens tego typu utworów jest symboliczny i wymaga dokonania interpretacji. Przypowieść ma za zadanie kształtować wzorce osobowe. Wszystkie elementy przypowieści są znaczące i trzeba je wyjaśniać w powiązaniu z całością. Przypowieści często występują w Ewangeliach, np. przypowieść o siewcy, synu marnotrawnym, miłosiernym Samarytaninie. Duża część nauk Jezusa ma formę przypowieści.
Stworzenie świata
Bóg stwarzał świat przez 6 dni. Pierwszego dnia stworzył niebo (wszechświat) i ziemię, oraz dzień i noc. Drugiego dnia stworzył nieboskłon. Trzeciego dnia oddzielił wodę od suchej powierzchni, stwarzając morza i lądy, a także powołał do istnienia rośliny: trawy i drzewa owocowe. Czwartego dnia stworzył ciała niebieskie: słońce, księżyc i gwiazdy. Piątego dnia - zwierzęta morskie i ptaki, zaś szóstego - zwierzęta lądowe i człowieka, który miał panować nad wszystkimi innymi stworzeniami. Siódmego dnia Bóg odpoczął i uczynił ten dzień świętym. Dniem tym była sobota, nie zaś niedziela.
Kain i Abel
Kain i Abel byli dziećmi Adama i Ewy, urodzonymi po wygnaniu z raju. Kain uprawiał rolę, zaś Abel hodował trzodę. Obaj składali Bogu ofiary - Abel ze zwierząt, Kain z roślin. Bóg przyjął jednak tylko ofiarę Abla, co zasmuciło Kaina. Wywabił więc Abla na pole i zamordował go. Bóg ukarał Kaina wypędzając go z jego ziemi i skazując na tułaczkę. By kara była długa i dotkliwa, sprawił, że żaden człowiek nie mógł zabić Kaina i skrócić jego cierpień.
Potop
Ludzie coraz bardziej grzeszyli, więc Bóg postanowił zgładzić ich zsyłając potop. Jedynie Noe wyróżniał się nieskazitelnością. Bóg kazał zbudować mu arkę (duży okręt), która miała uchronić go przed zagładą. Do arki Bóg nakazał zabrać całą rodzinę Noego, duże zapasy jedzenia i wody oraz po jednej parze (samiec i samica) wszystkich żyjących na ziemi zwierząt. Gdy Noe zrobił to wszystko i wszedł na arkę, zaczęły padać ogromne deszcze trwające czterdzieści dni i nocy. Wody było tyle, że przykryła nawet najwyższe góry, zabijając wszystkich ludzi i zwierzęta. Woda podnosiła się jeszcze przez sto pięćdziesiąt dni, aż w końcu zaczęła powoli opadać. Wtedy Noe wypuścił z arki kruka, ale ten zaraz wrócił. Następnie wypuścił gołębicę, która również nie znalazła żadnego suchego miejsca, na którym mogłaby usiąść. Dopiero za drugim razem gołębica przyniosła świeży listek z drzewa oliwnego. Gdy woda opadła zupełnie Noe wyprowadził z arki wszystkie zwierzęta, by rozmnażały się i zasiedliły na nowo całą ziemię. Synowie Noego: Sem, Cham i Jafet dali początek całej nowej ludzkości po potopie.


.doc   Antyk-charakterystyka epoki,twórcy.doc (Rozmiar: 161.5 KB / Pobrań: 32)
▬▬▬▬▬▬▬▬ஜ۩۞۩ஜ▬▬▬▬▬▬▬▬▬
     Forumeria.pl - Najlepsze forum w Polsce
▬▬▬▬▬▬▬▬ஜ۩۞۩ஜ▬▬▬▬▬▬▬▬▬
Odpowiedz

[-]
Szybka odpowiedź

Disable AutoMedia embedding for this link.   MP3 Playlist

Weryfikacja przeciw botom
Zaznacz pole wyboru znajdujące się poniżej. Ten proces pozwala chronić forum przed botami spamującymi.

Podobne wątki
Wątek: Autor Odpowiedzi: Wyświetleń: Ostatni post
  Kierunki artystyczne i nastroje epoki w literaturze Młodej Polski. XxX 0 638 10-29-2010, 09:15
Ostatni post: XxX
  Epoki w skrócie XxX 0 2,061 10-29-2010, 09:00
Ostatni post: XxX
  Dekadentyzm - charakterystyka, przykłady literackie XxX 0 1,125 10-29-2010, 08:54
Ostatni post: XxX
  Charakterystyka Młodej Polski. XxX 0 726 10-29-2010, 08:44
Ostatni post: XxX
  Trwałe wartości epoki staropollskiej brunet 0 579 10-17-2010, 10:26
Ostatni post: brunet

Użytkownicy przeglądający ten wątek:

1 gości